y2k
Y2K кубулушу, ошондой эле 2000-жылдын проблемасы же Миллениум куртчугу деп да аталат, баштаңгы компьютер системаларында дата сактоо ыкмаларынан улам пайда болгон критикалык компьютер программалоо чыңалышын билдирет. Y2K маселеси программисттердин төрт орундуу жылды эки орундуу түрдө кыскартып жазышынан туундугу болуп саналат; бул иштөөчү эсептегичтердин эс тутуму чоң баалуу болгон дооруда жадынын чектелген көлөмүн экономиялоо үчүн көрсөтүлгөн. Бул практика компьютер системаларына 2000-жылды 1900-жыл деп түшүндүрүүгө шарт түзгөн, бул ар кандай индустрияда катастрофалык иштебей калууларга алып келген болушу мүмкүн. Y2K чыңалышы банктык инфраструктуранын, денсоолуктук тармактардын, өндүрүштүк объекттердин жана транспорт системаларынын сымал бардык компьютерлештирилген системаларды таасирлеген. Дүйнөнүн бардык өлкөлөрүндө Y2K боюнча түзөтүү иштерине зор каражат багытталган: тезиске таасир этүүчү коддор табылып, системалар сыноо өткөрүлүп, маанилүү дата келгенге чейин түзөтүүлөр ишке ашырылган. Y2K боюнча чечимдердин технологиялык өзгөчөлүктөрүнө коддорду толук сканерлөөчү программалар, дата талааларын эки орундуудан төрт орундуу түргө кеңейтүү жана системалардын үзгүлтүсүз иштөөсүн камсыз кылуу үчүн катуу сыноо протоколдору кирет. Y2K боюнча түзөтүү иштери башкы компьютерлерге (mainframe), орнотулган микросхемаларга (embedded chips), база данныхдарды башкаруу системаларына жана тармак инфраструктурасына таасир эткен. Дүйнөлүк деңгээлде Y2K боюнча реакция өкмөттөр, ишкерлер жана технологиялык маман-муталимдердин биргэлүү иштешүүсүнүн тарыхтагы үлгүсү болуп саналат; бул тарыхта ишке ашырылган иң чоң координацияланган технологиялык долбоорлордун бири болуп, 2000-жылдын 1-январында календарь өзгөрүшүнө байланыштуу кеңири таралган тоскоолдуктардын алдын алып, иштебей калуулардын болушун токтоткон.